Lekcja 7. Odmiana rzeczowników rodzaju żeńskiego zakonczonych na -a

З пляцоўкі Мова для ўсіх!

🧵 Odmiana rzeczowników rodzaju żeńskiego zakończonych na -a

У польскай мове назоўнікі жаночага роду, што заканчваюцца на -a, змяняюцца па склонах (przypadki) наступным чынам:

Склон (Przypadek) Пытанні Форма слова Прыклад
Mianownik (М.) kto? co? mama To jest mama. (Гэта мама.)
Dopełniacz (D.) kogo? czego? mamy Nie ma mamy. (Няма мамы.)
Celownik (C.) komu? czemu? mamie Daję prezent mamie. (Дару падарунак маме.)
Biernik (В.) kogo? co? mamę Widzę mamę. (Бачу маму.)
Narzędnik (N.) z kim? z czym? z mamą Idę z mamą. (Іду з мамай.)
Miejscownik (М.) o kim? o czym? o mamie Mówię o mamie. (Гавару пра маму.)

У параўнанні з беларускаю моваю адметнымі з’яўляюцца формы для вінавальнага (biernik), творнага (narzędnik), у якіх ужываюцца канчаткі -ę (замест -у) і -ą (замест -ай/-аю).

Mianownik Dopełniacz Celownik Biernik Narzędnik Miejscownik
dziewczyna dziewczyny dziewczynie dziewczynę z dziewczyną o dziewczynie

👵 mama – мама

  1. To jest moja ___________(mama).
  2. Nie ma ___________ (mama) w domu.
  3. Daję prezent ___________(mama).
  4. Widzę ___________(mama) w kuchni.
  5. Rozmawiam z ___________(mama).
  6. Myślę o ___________(mama) codziennie.

👧 dziewczyna

  1. To jest moja ___________ (dziewczyna). (Гэта мая дзяўчына.)
  2. Nie znam tej ___________(dziewczyna). (Не ведаю гэтай дзяўчыны.)
  3. Piszę list do ___________(dziewczyna). (Пішу ліст дзяўчыне.)
  4. Spotykam ___________(dziewczyna) codziennie. (Сустракаю дзяўчыну кожны дзень.)
  5. Spaceruję z ___________(dziewczyna) po parku. (Гуляю з дзяўчынай па парку.)
  6. Marzę o ___________(dziewczyna) z mo[j]ich snów (снуф). (Мару пра дзяўчыну з маіх сноў.)

📚 Ważna uwaga:

Калі слова жаночага роду ў аснове сканчвалася на t, то ў форме давальнага і меснага склону будзе канчатак -cie. Калі на — -k, тады ў гэтых скулонах будзе канчатак -ce.

Калі слова сканчваецца, на -r, то ў гэтых слоках будзе канчатак -rz.

Mianownik Dopełniacz Celownik Biernik Narzędnik Miejscownik
kobieta kobiety kobiecie kobietę z kobietą o kobiecie
lekarka lekarki lekarce lekarkę z lekarką o lekarce
sąsiadka sąsiadki sąsiadce sąsiadkę z sąsiadką o sąsiadce
nauczycielka nauczycielki nauczycielce nauczycielkę z nauczycielką o nauczycielce
siostra siostry siostrze siostrę z siostrą o siostrze

📘 Odmiana przez przypadki – rzeczowniki żeńskie na -a

👉 Uzupełnijcie każde zdanie odpowiednią formą rzeczownika w nawiasie.

(Устаўце правільную склонавую форму назоўніка ў дужках.)

kobieta

  1. To jest miła ___________(kobieta). (Гэта прыемная жанчына.)
  2. Nie znam tej ___________(kobieta). (Я не ведаю гэтай жанчыны.)
  3. Dziękuję ___________(kobieta) za pomoc. (Дзякую жанчыне за дапамогу.)
  4. Widzę ___________(kobieta) na ulicy. (Бачу жанчыну на вуліцы.)
  5. Rozmawiam z ___________(kobieta) z sąsiedztwa (соунщецтва). (Размаўляю з жанчынай з суседства.)
  6. Myślę o ___________(kobieta), którą spotkałem. (Думаю пра жанчыну, якую сустрэў.)

👩‍⚕️ lekarka

  1. To moja ___________(lekarka). (Гэта мая доктарка.)
  2. Szukam dobrej ___________(lekarka). (Шукаю добрую доктарку.)
  3. Wierzę ___________(lekarka), że pomoże. (Веру доктарцы, што яна дапаможа.)
  4. Widzę ___________(lekarka) w gabinecie. (Бачу доктарку ў кабінеце.)
  5. Rozmawiam z ___________(lekarka) o leczeniu. (Размаўляю з доктаркай пра лячэнне.)
  6. Pytam o ___________(lekarka), którą poleciłeś. (Пытаюся пра доктарку, якую ты параіў.)

👩‍🏫 nauczycielka

  1. ___________(nauczycielka) tłumaczy nowy materiał. (Настаўніца тлумачыць новы матэрыял.)
  2. Nie lubię tej ___________(nauczycielka). (Не люблю гэтай настаўніцы.)
  3. Dziękuję ___________(nauczycielka) za lekcję. (Дзякую настаўніцы за ўрок.)
  4. Widzę ___________(nauczycielka) na korytarzu. (Бачу настаўніцу ў калідоры.)
  5. Rozmawiam z ___________(nauczycielka) po zajęciach. (Размаўляю з настаўніцай пасля заняткаў.)
  6. Myślę o ___________(nauczycielka) z podstawówki. (Думаю пра настаўніцу з пачатковай школы.)

🧑‍🤝‍🧑 sąsiadka

  1. To moja ___________(sąsiadka). (Гэта мая суседка.)
  2. Nie widzę ___________(sąsiadka) od wczoraj. (Не бачу суседкі з учора.)
  3. Idę pomóc ___________(sąsiadka). (Іду дапамагчы суседцы.)
  4. Spotykam ___________(sąsiadka) w windzie. (Сустракаю суседку ў ліфце.)
  5. Rozmawiam z ___________ (sąsiadka) o pogodzie. (Размаўляю з суседкай пра надвор’е.)
  6. Myślę o ___________(sąsiadka), która się przeprowadziła. (Думаю пра суседку, якая пераехала.)

👧 siostra

  1. To moja ___________(siostra). (Гэта мая сястра.)
  2. Nie widzę ___________(siostra) od tygodnia. (Не бачу сястры ўжо тыдзень.)
  3. Piszę list do ___________(siostra). (Пішу ліст сястры.)
  4. Spotykam ___________(siostra) na ulicy. (Сустракаю сястру на вуліцы.)
  5. Spaceruję z ___________(siostra) po parku. (Гуляю з сястрой па парку.)
  6. Myślę o ___________ (siostra), która mieszka za granicą. (Думаю пра сястру, якая жыве за мяжой.)