Уладзімір Караткевіч

З пляцоўкі Мова для ўсіх!

ChatGPT Image 25 мар. 2026 г., 11 26 35.png

Біяграфія Уладзіміра Караткевіча (1930-1984)

📝 Практыкаванне: Прачытайце кожны абзац, перакладаючы словы ў дужках на беларускую мову, адказваючы на пытанні, спрагаючы дзеясловы ў цяперашнім часе і ўтвараючы ступені параўнання прыметнікаў.

📚 Дзяцінства, навучанне і пачатак шляху

Уладзімір Караткевіч нарадзіўся 26 [дваццаць шостага] лістапада 1930 [тысяча дзевяцьсот трыццатага] года ў Оршы, у (древнем) і вельмі (красивом) беларускім горадзе. Яго бацька працаваў (инспектором), а маці была (учительницей) і любіла кнігі, (музыку) і (историю). У гады вайны сям’я жыла ў (эвакуации), зазанала шмат (трудностей),(голод) і (страх). Пасля вяртання ў Оршу юны Караткевіч вучыўся ў школе, пісаў (стихи) і (рассказы), думаў пра (народ), (родину) і светлую (будущее). У 1949 [тысяча дзевяцьсот сорак дзявятым] годзе ён паступіў у Кіеўскі ўніверсітэт, дзе вывучаў (литературу), (язык), (культуру) і паступова фарміраваўся як будучы пісьменнік.

🤔 Пытанні на развагу

  1. 📚 Як Вы лічыце, ці можа чытанне кніг з дзяцінства вызначыць лёс чалавека?
  2. 🧠 Як Вы думаеце, што больш за ўсё фарміруе чалавека: сям’я, школа ці цяжкі жыццёвы досвед?

✏️ Спражэнне дзеясловаў у цяперашнім часе

🧩 Прыклад: чытаць → я чытаю, ты чытаеш, ён чытае, мы чытаем, вы чытаеце, яны чытаюць

🔤 Дзеясловы для спражэння

  1. 💼 працаваць → я ... , ты ... , ён ... , мы ... , вы ... , яны …
  2. 🎓 вучыцца → я ... , ты ... , ён ... , мы ... , вы ... , яны …
  3. ✍️ пісаць → я ... , ты ... , ён ... , мы ... , вы ... , яны …
  4. 💭 марыць → я ... , ты ... , ён ... , мы ... , вы ... , яны …
  5. 📖 вывучаць → я ... , ты ... , ён ... , мы ... , вы ... , яны …
  6. 🌱 фарміравацца → я ... , ты ... , ён ... , мы ... , вы ... , яны ...

📏 Ступені параўнання прыметнікаў

🧩 Прыклад: цікавы → цікавейшы → найцікавейшы

🌟 Прыметнікі

  1. 🏛️ старажытны → ... → …
  2. ✨ прыгожы → ... → …
  3. 🧠 разумны → ... → …
  4. 📘 адукаваны → ... → …
  5. 🌍 важны → ... → …
  6. 🔥 моцны → ... → ...

📖 Галоўныя творы і асаблівасці творчасці

У 1950 [тысяча дзевяцьсот пяцідзясятыя] –1970-я [тысяча дзевяцьсот семідзясятыя] гады Караткевіч стварыў творы, якія зрабілі яго класікам беларускай літаратуры. Ён пісаў (романы), (повести), (пьесы), (сценарии), (очерки) і (статьи). Асаблівую вядомасць яму прынеслі “Дзікае паляванне караля Стаха”, “Каласы пад сярпом тваім”, “Хрыстос прызямліўся ў Гародні” і “Чорны замак Альшанскі”. У гэтых кнігах ёсць (тайны), (любовь), (борьба), (свобода), (честь), (легенды) і жывая гісторыя народа. Яго творы чытаюцца лёгка, але прымушаюць думаць пра чалавека, аб (правду), пра (совесть) і пра (судьбу страны).

🤔 Пытанні на развагу

  1. 🏰 Чаму, на Вашу думку, чытачам заўсёды цікавыя творы, дзе ёсць пэўныя таямніцы?
  2. 📕 Які з назваў твораў Уладзіміра Караткевіча Вас найбольш зацікавілі і чаму?
  3. ❤️ Якія функцыі павінная выконваць літаратура?

✏️ Спражэнне дзеясловаў у цяперашнім часе

🧩 Прыклад: ствараць → я ствараю, ты ствараеш, ён стварае, мы ствараем, вы ствараеце, яны ствараюць

🔤 Дзеясловы для спражэння

  1. 📚 ствараць → я ... , ты ... , ён ... , мы ... , вы ... , яны …
  2. 🌟 прыносіць → я ... , ты ... , ён ... , мы ... , вы ... , яны …
  3. 💬 прымушаць → я ... , ты ... , ён ... , мы ... , вы ... , яны …
  4. ❤️ любіць → я ... , ты ... , ён ... , мы ... , вы ... , яны ...

📏 Ступені параўнання прыметнікаў

🧩 Прыклад: глыбокі → глыбейшы → найглыбейшы

🌟 Прыметнікі

  1. 📚 вядомы → ... → …
  2. 🕯️ мудры → ... → …
  3. 🏰 загадкавы → ... → …
  4. 💥 напружаны → ... → …
  5. 💎 яркі → ... → …
  6. 🎭 арыгінальны → ... → ...

🛡️ Дзейнасць, погляды і спадчына

Караткевіч быў не толькі (писателем), але і актыўным абаронцам беларускай мовы, культуры і гістарычнай памяці. Ён (участвовал) у экспедыцыях, збіраў звесткі пра (памятники), цікавіўся (архивами), (летописями), народнымі (традициями), старымі (замками), беларускай (природой) і (судьбой) народа. Ён таксама працаваў як (переводчик), драматург, (сценарист). У 1980 [тысяча дзвяцьсот васьмідзясятым] годзе ён быў ўганараваны ордэнам Дружбы народаў, а 25 ліпеня 1984 года ён памёр. Але яго (наследие), (мысли), (совесть) і (мечты) і па сёння жывуць у беларускай культуры і (вдохновляют) чытачоў.

🤔 Пытанні на развагу

  1. 🎨 Як Вы лічыце, ці можа адзін чалавек моцна паўплываць на культуру цэлага народа?
  2. 🌟 Чаму творы Караткевіча і па сёння застаюцца патрэбнымі і сучаснымі?

✏️ Спражэнне дзеясловаў у цяперашнім часе

🧩 Прыклад: берагчы → я берагу, ты беражэш, ён беражэ, мы беражом, вы беражэце, яны берагуць

🔤 Дзеясловы для спражэння

  • 🛡️ абараняць → я ... , ты ... , ён ... , мы ... , вы ... , яны …
  • 🚶 удзельнічаць → я ... , ты ... , ён ... , мы ... , вы ... , яны …
  • 📂 збіраць → я ... , ты ... , ён ... , мы ... , вы ... , яны …
  • 🎭 працаваць → я ... , ты ... , ён ... , мы ... , вы ... , яны …
  • 🏅 узнагароджваць → я ... , ты ... , ён ... , мы ... , вы ... , яны …
  • 💡 натхняць → я ... , ты ... , ён ... , мы ... , вы ... , яны …
  • 🌱 жыць → я ... , ты ... , ён ... , мы ... , вы ... , яны ...

📏 Ступені параўнання прыметнікаў

🧩 Прыклад: моцны → мацнейшы → наймацнейшы

🌟 Прыметнікі

  • 🏛️ значны → ... → ...
  • 💬 смелы → ... → …
  • 🕯️ светлы → ... → …
  • 📜 багаты → ... → …
  • ❤️ дарагі → ... → …
  • 🔔 гучны → ... → …