🏙️ Комплекснае практыкаванне: Мінск 1913 года

🚉 Прыезд у горад і цэнтральныя вуліцы

У 1913 годзе чалавек, (который) прыязджаў у Мінск, найчасцей (попадал) сюды цягніком, бо грамадзянскай авіяцыі яшчэ не было. У горадзе дзейнічалі (два вокзала) — Віленскі і Брэсцкі. Калі госць (выходил) у цэнтр, ён бачыў Саборную плошчу, дзе (праходили) парады, шэсці і паніхіды. Галоўная (улица) называлася Захар’еўская. У цэнтры ўжо былі (мостовые), (таблички) з назвамі вуліц і нават першыя ўчасткі асфальту. Але на ўскраінах сітуацыя была (совсем) іншая: увесну і ўвосень там часта было (болото), а ў ямы кідалі (мусор). Таму Мінск (выглядел) адначасова і ўтульным, і вельмі (неоднородным).

🤔 Пытанні на разважанне

🌆 Ці хацелі б Вы спыніцца ў цэнтры такога горада? Чаму?
🚂 Якое ўражанне, на Вашу думку, рабіў Мінск на чалавека, які ўпершыню прыязджаў туды цягніком?
🌧️ Як, на Вашу думку, людзі адчувалі сябе на ўскраінах увесну і ўвосень?
🚶 Ці падабаецца Вам шпацыраваць па старых гарадах?
📍 Як бы Вы апісалі розніцу паміж цэнтрам і ўскраінай у сучасным горадзе?

🔄 Дзеясловы

🚉 прыязджаць
👀 бачыць
🚶 выходзіць
🏛️ праходзіць
🪧 звацца
🛣️ выглядаць
🗑️ кідаць

📈 Ступені параўнання прыметнікаў

🌟 добры → ... → …
⚠️ благі → ... → …
📏 вялікі → ... → …
📐 доўгі → ... → …
🪨 цяжкі → ... → …
🚪 вузкі → ... → …
🍃 лёгкі → ... → ...

🧩 Назоўнікі

😨 страх → няма ... , у …
🏙️ цэнтр → няма ... , у …
🚉 вакзал → няма ... , на …
🚂 цягнік → няма ... , у …
🏠 горад → няма ... , у …
🛤️ шлях → няма ... , на …
🧠 клопат → няма ... , пры …
🛣️ асфальт → няма ... , на …
🎖️ парад → няма ... , на …
🔄 рух → няма ... , пры …
🌧️ дождж → няма ... , у …
🏞️ бераг → няма ... , на …
👥 натоўп → няма ... , у ...
📋 план → няма ... , па …
🚸 знак → няма ... , пры ...

🏠 Жыллё, вада і здароўе

(Квартіру) у цэнтры Мінска мог зняць толькі (зажіточный) чалавек. У найлепшых дамах былі (отпление), электрычнае (свет), ванна і (даже)тэлефон. Аднак такія (удобства) мелі далёка не ўсе. На ўскраінах людзі часта жылі ў сырых (подвалах) або ў цесных (зданиях), дзе за сценкай маглі быць свінні ці (туалет). Вадаправод (в основном) абслугоўваў цэнтральныя раёны, а (многия) жыхары бралі ваду проста з (реки). Гэтая вада часта была (грязной) і (опасной) для здароўя. У горадзе рэгістравалі шмат выпадкаў (грипа), страўнікавых (болезней) і сухотаў, хоць ужо працавалі (скорая помощь) і эпідэміялагічная бальніца.

🤔 Пытанні на разважанне

🏠 Ці змаглі б Вы жыць у кватэры без вадаправода і тэлефона?
🚰 Наколькі важная для Вас чыстая пітная вада ў штодзённым жыцці?
💡 Як Вы думаеце, што людзі лічылі сапраўдным камфортам у 1913 годзе?
🩺 Як, на Вашу думку, гарадскія ўлады павінны былі паляпшаць санітарныя ўмовы?

🔄 Дзеясловы

🏠 арандаваць
💡 асвятляць
🚰 абслугоўваць
🪣 браць
🦠 хварэць
🚑 ратаваць
📞 карыстацца

📈 Ступені параўнання прыметнікаў

💧 чысты → ... → …
⚠️ дрэнны → ... → …
💸 танны → ... → …
🌫️ сырой → ... → …
💡 светлы → ... → …
💰 дарагі → ... → …
📍 блізкі → ... → ...

🧩 Назоўнікі

🏠 дом → няма ... , у …
🕳️ склеп → няма ... , у …
📞 тэлефон → няма ... , пры …
🏚️ падвал → няма ... , у …
📍 раён → няма ... , у …
💰 кошт → няма ... , пры …
🤒 грып → няма ... , пры ...
👨‍⚕️ доктар → няма ... , у …
📞 выклік → няма ... , па …
🧠 клопат → няма ... , пры …
🏥 шпіталь → няма ... , у …
👥 народ → няма ... , у …
🧭 доступ → няма ... , да …
🛒 рынак → няма ... , на …
🌫️ туман → няма ... , у ...

🎭 Забавы і транспарт

Мінск 1913 года жыў (не только) працай, але і зáбаўкамі. Найбольшай папулярнасцю (пользовалось) кіно: гараджане ахвотней (ходили) ў кінатэатры, чым у тэатр або цырк. У горадзе працавалі “Ілюзіён”, “Эдэн”, “Гігант”, а крыху (позже) з’явіўся і “Люкс”. У цэнтры таксама былі рэстараны, гасцініцы, кабарэ і (кофейни). У гатэлі “Еўропа” меліся ліфт, (читальный) зала, бібліятэка і шыкоўны (ресторан). У горадзе была конка, ездзілі фурманы, (редкие) аўтамабілі і нават (велосипеды), (которые) былі вельмі дарагімі. На рынках можна было набыць каўбасу, кумпякі, сыр, баранкі і выпіць (душистую) каву або збіцень.

🤔 Пытанні на разважанне

🎬 Чаму, на Вашу думку, кіно ў той час было папулярнейшае за тэатр?
🏨 Ці хацелі б Вы пабываць у гатэлі “Еўропа”? Што Вас там найбольш зацікавіла б?
🚲 Які від транспарту Вы выбралі б для паездкі па Мінску 1913 года?
☕ Ці важная для Вас атмасфера кавярні або рэстарана?
🛒 Што б Вы найперш набылі на старым мінскім рынку?

🔄 Дзеясловы

🎬 наведваць
🎭 выбіраць
🏨 спыняцца
🐎 ехаць
🛒 набываць
☕ частавацца
🚲 арандаваць

📈 Ступені параўнання прыметнікаў

😊 вясёлы → ... → …
✨ прыгожы → ... → …
⚡ хуткі → ... → …
📏 малы → ... → …
😕 кепскі → ... → …
🏔️ высокі → ... → …
🤔 цікавы → ... → ...

🧩 Назоўнікі

🎬 кінатэатр → няма ... , у …
🎭 тэатр → няма ... , у …
🎪 цырк → няма ... , у …
🛒 рынак → няма ... , на …
🍽️ рэстаран → няма ... , у …
🏨 гатэль → няма ... , у …
🛗 ліфт → няма ... , у …
🎻 аркестр → няма ... , пры …
🐎 экіпаж → няма ... , у …
👨‍🌾 фурман → няма ... , пры …
🚴 велатрэк → няма ... , на ...
👅 смак → няма ... , у …
🍞 хлеб → няма ... , на ...
🧀 сыр → няма ... , у …
🍯 збіцень → няма ... , у ...