Месяцы і дні тыдня
基本汉字 (Jīběn hànzì) — базавыя іерогліфы
🚫 不 (bù), 👤 我 (wǒ), 👉 你 (nǐ), 🙏 您 (nín), ➕ 也 (yě), 📊 很 (hěn), 📅 今天 (jīntiān),
😊 高兴 (gāoxìng), 😄 开心 (kāixīn), ❓ 吗 (ma), 👍 好 (hǎo), 🙏 谢谢 (xièxie), 👋 再见 (zàijiàn),
❤️ 爱 (ài), 🎨 画 (huà), ⏳ 了 (le), 👩 玛莎 (Mǎshā), ✔️ 对 (duì),
👨 他 (tā), 👩 她 (tā), 📦 它 (tā), 👉 这 (zhè), 🟰 是 (shì), 👥 们 (men),
📦 有 (yǒu), 🛠️ 做 (zuò)
Згода / нязгода
| Функцыя | 中文 | Піньінь | Па-беларуску |
|---|---|---|---|
| Сцвярджэнне | 这是真的。 | zhè shì zhēn de | Гэта праўда. |
| Пытанне | 这是真的吗? | zhè shì zhēn ma | Гэта праўда? |
| Згода | 是的 / 对的 | shì de / duì de | Так / Правільна. |
| Згода (поўная) | (这是)真的。 | (zhè shì) zhēn de | (Гэта) праўда. |
| Нязгода | 不是 / 不对 | bú shì / bú duì | Не / Няправільна. |
| Нязгода (поўная) | 这不是真的。 | zhè bú shì zhēn de | Гэта не праўда. |
Эмоцыі. Адказ на пытанне
🤔 你今天怎么样?
(Nǐ jīntiān zěnme yàng?)
(Як ты сёння?)
😊 我很开心。
(Wǒ hěn kāixīn.)
(Я вельмі шчаслівы / шчаслівая.)
😄 我很高兴。
(Wǒ hěn gāoxìng.)
(Я вельмі рады / рада.)
😌 我很放松。
(Wǒ hěn fàngsōng.)
(Я вельмі расслаблены / расслабленая.)
😔 我很难过。
(Wǒ hěn nánguò.)
(Мне вельмі сумна.)
😡 我很生气。
(Wǒ hěn shēngqì.)
(Я вельмі злы / злая.)
😳 我很害羞。
(Wǒ hěn hàixiū.)
(Я вельмі сарамлівы / сарамлівая.)
😴 我很累。
(Wǒ hěn lèi.)
(Я вельмі стомлены / стомленая.)
😎 我很满意。
(Wǒ hěn mǎnyì.)
(Я вельмі задаволены / задаволеная.)
😨 我很害怕。
(Wǒ hěn hàipà.)
(Мне вельмі страшна.)
🥳 我很兴奋。
(Wǒ hěn xīngfèn.)
(Я вельмі ўзбуджаны / узбуджаная.)
✍️ Практыкаванне на пісьмо. Напішыце сказы
写作练习。请写句子。
Xiězuò liànxí. Qǐng xiě jùzi.
👤 我是玛莎。
Wǒ shì Mǎshā.
(Я — Маша.)
📦 他有它。
Tā yǒu tā.
(У яго ёсць гэта [жывёла].)
🛠️ 你做画。
Nǐ zuò huà.
(Ты малюеш.)
🚫 我不做。
Wǒ bù zuò.
(Я не раблю.)
📦 玛莎有画。
Mǎshā yǒu huà.
(У Машы ёсць малюнак.)
😄 他是很高兴。
Tā shì hěn gāoxìng.
(Ён вельмі рады.)
🛠️ 我今天做画。
Wǒ jīntiān zuò huà.
(Я сёння малюю.)
🧩 的 (de) — часціца прыналежнасці
1️⃣ Этымалогія іерогліфа
Іерогліф 的 першапачаткова не быў граматычнай часціцай.
У старажытнакітайскай мове ён абазначаў:
🎯 мішэнь, цэль
📍 пункт трапляння
Структура:
- 白 — «белы» (фон мішэні)
- 勺 — «коўш, чарпак» (фанетычны элемент)
👉 Першапачатковы сэнс: дакладнасць, пэўнасць.
2️⃣ Пераход значэння ў граматыку
Ад ідэі «дакладнага ўказання» → «тое, што належыць менавіта гэтаму».
3️⃣ Ужыванне ў граматыцы (A1–A2)
🔹 Прыналежнасць
我 的 书
(wǒ de shū)
→ мая кніга
🔹 Азначэнне
好 的 人
(hǎo de rén)
→ добры чалавек
🔹 Адносныя канструкцыі
我 昨天 买 的 书
→ кніга, якую я купіў учора
4️⃣ Калі 的 не ўжываецца
- Блізкія сувязі: 我妈妈 — мая мама 我朋友 — мой сябар
- Устойлівыя спалучэнні: 中国人 — кітаец 学生书 — падручнік студэнта
5️⃣ Важна памятаць
- 的 не мае самастойнага лексічнага значэння
- не змяняецца
- вымаўляецца з нулявым тонам: de
📖 Практыкаванне на чытанне
阅读练习。请读句子。
Yuèdú liànxí. Qǐng dú jùzi.
🎨 我 的 画 是 好。
(Мой малюнак добры.)
😊 她 的 画 是 很 好。
(Яе малюнак вельмі добры.)
👨 他 的 画 是 好。
(Яго малюнак добры.)
📦 这 是 他 的 画。
(Гэта яго малюнак.)
😊 我 做 的 画 是 好。
(Малюнак, які я зрабіў / зрабіла, добры.)
👩 玛莎 的 画 是 很 开心。
(Малюнак Машы радасны.)
❓ 你 的 画 好 吗?
(Твой малюнак добры?)
🙏 您 的 画 是 好 吗?
(Ваш малюнак добры?)
✔️ 对,我 的 画 是 好。
(Так, мой малюнак добры.)
🚫 我 不 有 他 的 画。
(У мяне няма яго малюнка.)
🚫 我 不 有 她 的 画。
(У мяне няма яе малюнка.)
📦 这 是 我 的 画。
(Гэта мой малюнак.)
😊 我 们 的 画 是 好。
(Нашы малюнкі добрыя.)
月 (yuè) — «луна; месяц»
Іерогліф 月 — піктаграма.
Спачатку абазначаў паўмесяц, пазней — месяц як часавы цыкл, звязаны з фазамі Месяца 🌙
📅 星期 (xīngqī) — тыдзень
星 — зорка
期 — перыяд, цыкл
👉 «зорны цыкл»
星期 + лічба:
- 星期一 — панядзелак
- 星期二 — аўторак
- …
- 星期日 / 星期天 — нядзеля