Японія

Практыкаванне. Што з прыведзенага Вы бачыце на малюнку, размешчаным ніжэй:

Самурай — воінская каста, якая захоўвала кодэкс гонару бусідо
Гейша — жанчына — выканаўца традыцыйных мастацтваў
Маскі тэатра Но — сімвал класічнага японскага тэатру
Мандзю — салодкі пірожок, прыгатаваны на пары, часта з пастай з чырвонай фасолі “анка” (рус. анко)
Гарады з мноствам шматпавярховікаў
Прагрэсіўныя тэхналогіі
Анімэ і манга
Катана — традыцыйны самурайскі меч
Храм Хару-дзі (рус. Хорю-дзи) — адзін з найстарэйшых драўляных будынкаў у свеце
Танец з веерам — элемент традыцыйных японскіх выступаў
Фудзіяма — святая гара, нацыянальны сімвал
Торыі — вароты, што пазначаюць уваход у святое месца
Сад з камянямі — частка дзэн-культуры і медытацыі
Каліграфія — мастацтва прыгожага пісьма
Сакура — вішня, сімвал прыгажосці і ціхамірнасці (рус. безметежности)
Хакусай — мастак эпохі Эда, вядомы гравюрай «Вялікая хваля»
Будыйскі храм — частка рэлігійнай традыцыі Японіі
Кандзі — іерогліфічнае пісьмо, запазычанае з Кітая
Рамэн — страва з локшыны, папулярная ва ўсім свеце
Кімано — традыцыйнае японскае адзенне
Сумо — нацыянальны від спорту Японіі

Практыкаванне. Прачытайце тэкст, перакладаючы словы ў дужках на беларускую мову.

Культура Японii: мазаiка гармонii, духоўнасцi i сучаснасцi

Японiя — краiна з унiкальнай i (многогранной) культурай, дзе (сочетаются) старажытныя традыцыi, фiласофiя i эстэтыка з (технологическим) прагрэсам i глабалiзаваным (мышлением). Японская цывiлiзацыя (формировалась) ў (относительной) iзаляцыi, што дазволiла ёй захаваць (неповторимую) культурную iдэнтычнасць, дзе кожны элемент мае глыбокую сiмвалiчную i духоўную (значимость).

(В основе) японскай культуры ляжыць канцэпцыя гармонii з прыродай ("сёэн"), цiхае (сосуществование) чалавека з (окружающим миром). Гэтая традыцыя (находит отражение) ў рэлiгii сiнтаiзм i ў будызме, якi прыйшоў у Японiю з Кiтая i Карэi. Сiнтаiзм (подчёркивает божественность) прыродных (явлений) i продкаў, таму святыя месцы ("дзiндзя") часта (размещены) ў лясах, каля (водопадов), у горных (долинах). Рытуалы ачышчэння, (благодарность) прыродзе, (сохранение) рытму сезонаў — усё гэта (проявления) глыбокага духоўнага (стержня) культуры.

Традыцыйнае адзенне

Цэнтральнае месца ў вiзуальнай культуры (занимает) кiмано — традыцыйны японскi (костюм), якi насiлi як мужчыны, так i жанчыны. Гэта не проста вопратка, а сiмвал статусу i нават (душевного состояния). Колер, ўзоры, тэкстура (ткани) — усё мае значэнне. (Торжественное) кiмано для (церемоний) (изготавливаются) з шоўку, а летнiя — (из хлопка) ("юката"). Да кiмано абавязкова (прилагается) пояс — "абi", спосаб завязвання якога таксама (несёт скрытый смысл).

У мужчынскiм строi кiмано больш (сдержанных) колераў, яму (свойственен) строгi геаметрызм i дакладнасць. Асобны элемент — "хакама" — шырокiя штаны, якiя (надеваются сверху) на кiмано, напрыклад, (во время боевых искусств) або на цырымонiях.

Ікігай: сэнс жыцця праз штодзённасць

Канцэпцыя ікiгай стала (известной) ва ўсiм свеце, але ў Японii яна мае (более глубокий) сэнс. Гэта фiласофская мадэль (сосуществования) чалавека з самiм сабой i (обществом). Гэта (совокупность) і (неразрывная) сувязь таго, што вы любiце, умееце, што патрэбна свету i за што вам могуць заплацiць. У японскай культуры iкiгай (проявляется в искреннем отношении) да працы ("сiгуто"), (в уважении) да дэталяў, а таксама ў жаданні (выполнять) любую справу (лучшим образом).

Амігурумі

Сярод традыцыйных (форм ремесла) вылучаецца амiгурумi — мастацтва вязання (миниятюрных) цацак (крючком). Хоць яго папулярнасць значна вырасла ў XXI стагоддзi, яно (соединено) з даўняй традыцыяй "дзайку" — (изготавления) прадметаў паўсядзённага (обихода) (вручную). Амігурумі (отражает) не толькі эстэтычны густ, але і імкненне да (детальности) і да (создания) гармоніі праз творчасць.

Японская эстэтыка трымаецца таксама на паняцці вабi-сабi — прыгажосць (несовершенного), нязначнага i (временного). Гэта адлюстроўваецца ў (зодчестве), (живописи), мастацтве какемона, iкебана i, вядома, у чайнай цырымонii (тядзю). Чайная цырымонiя — гэта не проста пiццё напою, а рытуал (сосредоточения), спакою i (осознания настоящего момента). Кожны (движение), кожны прадмет мае сэнс i (вызывает) павагу.

Сучаснасць і глабалiзацыя: тэхналогii i медыя

Сёння Японiя (славиться) сваёй поп-культурай: манга, анiмэ, вiдэагульнi, поп-музыка (J-pop) i модныя (течения). Аднак нават у гэтых формах (присутствует) глыбiнны нацыянальны код. Героi манга часта (олицетворяют) даўнiя архетыпы, а вiзуальная мова анiмацыi (совмещает современные приёмы) з традыцыйнымi формамi кампазiцыi.

Японцы (способны) гарманiчна (совмещать) робататэхнiку з рытуаламi, гаджэты з традыцыйнамі танцамі, iнтэрнэт-зносiны з (ношением) кiмано. Такая (способность) — (результат) (многовековой) практыкi (созидания) унутранай гармонii i глыбокага асэнсавання (ценностей).

Культура Японii — гэта жывая мазаiка, у якой няма (случайных) элементаў. Тут традыцыi не (уходят в упадок), а (приобретают) новыя формы, а духоўнасць не (противопоставляется) тэхналогiям, а служыць для іх (фундаментов). Японiя вучыць нас бачыць (изысканномть) у простым, сэнс у (мелочах) i гармонiю ў (несовершенстве). Менавiта ў гэтым, (возможно), i ёсць (суть) сапраўднага iкiгаю.

Практыкаванне. Перакладзіце на беларускую мову пастулаты ікігаю.

Я не стремлюсь к величию — я укореняюсь в повседневности, где каждый жест может стать молитвой.
Жизнь обретает смысл не через результат, а через согласие с собственной природой.
Мои поступки не требуют аплодисментов — они подтверждают моё присутствие в мире, где себя нужно заслужить.
Я принимаю несовершенство как форму истины, ведь только через искреннюю незавершённость проявляется человеческое.
Я существую не для того, чтобы побеждать, а чтобы распространять свет туда, где было темно хотя бы мгновение.
Суть моей жизни — не добиться недостижимого, а гармонично совпасть с тем, что уже существует во мне.
Когда я живу в соответствии с внутренним мерилом, даже будни становятся литургией.
Я выбираю путь, где расцвет начинается с корешков — тонких, едва заметных проявлений верности себе.
Я не противлюсь человеческому хаосу — я упорядочиваю внутреннюю вселенную через заботу, точность и присутствие.
Я живу не для того, чтобы удивлять других, а чтобы жить в такт с собственной потребностью любить, творить и быть услышанным теми, кто действительно слушает.

Пытанні на развагу

У японскай культуры індывідуальнасць часта саступае месца калектыўнасці. Як Вы мяркуеце, ці не абмяжоўвае гэта самавыяўленне?
Поп-культура Японіі сусветна вядомая. Але ці не знішчае гэта адметнасць гэтае краіны?
Пра японскую ветлівасць ведаюць ва ўсім свеце. Як Вы мяркуеце, ці можа ветлівасць замінаць шчырай і адкрытай камунікацыі?
Чаму, на вашу думку, праца займае такое важнае месца ў жыцці японцаў?
Ці можна сказаць, што для многіх японцаў праца — гэта іх ікігай?

Практыкаванне. Паўтарэнне лексікі на тэму "Культура Японіі"

Віктарына

Практыкаванне. Перакладзіце сказы на беларускую мову.

Япония — страна с многогранной и уникальной культурой.
В ней органично сочетаются древние традиции и технологический прогресс.
Японская цивилизация формировалась в условиях относительной культурной изоляции.
Это позволило сохранить её неповторимую этнокультурную идентичность.
В основе японской ментальности лежит гармония человека с природой.
Сосуществование с окружающим миром воспринимается как высшая ценность.
Указанная традиция находит отражение в религиях синтоизма и буддизма.
Синтоизм подчёркивает божественность природных явлений и ценность культа предков.
Святые места размещены в лесах, у водопадов и в долинах.
Это проявление духовного стержня японской культуры.
Центральное место в эстетике занимает кимоно как культурный символ.
Это не просто традиционный костюм, а выражение статуса и душевного состояния.
Торжественные кимоно изготавливаются из шёлка, летние — из хлопка.
К нему прилагается пояс оби, несущий скрытый культурный смысл.
Мужское кимоно отличается сдержанными тонами и строгостью формы.
Хакама надеваются сверху на кимоно во время боевых искусств.
Концепция икигай давно известна за пределами Японии.
Однако в Японии она обретает более глубокий философский смысл.
Икигай — это совокупность призвания, пользы обществу и вознаграждения.
Он проявляется в искреннем отношении к труду и уважении к деталям.
Важно выполнять свою работу максимально качественно и с усердием.
Амигуруми — особенная форма ремесла в японской культуре.
Это искусство вязания миниатюрных игрушек крючком вручную.
Амигуруми отражает стремление к детальности и созданию гармонии.

Практыкаванне. Перакладзіце словы ў дужках на беларускую мову.

Культура Японіі: гармонія пераймання, прыгажосці і духоўнасці

Культура Японіі — гэта (неповторимое сочетание) глыбокіх гістарычных традыцый, тонкага (ощущения) прыгажосці і (способности) інтэграваць знешнія (влияния) без (потери) нацыянальнай самабытнасці. (На процяжении столетий) японцы стваралі сваю цывілізацыю на астравах, дзе прыродныя катаклізмы – (землетрясения), тайфуны, цунамі — і геаграфічная ізаляцыя (определяли) рытмы жыцця і фарміравалі (мировозрение).

Адной з асноўных (черт) японскай культуры з'яўляецца яе (глубокая) сувязь з прыродай. Паводле традыцыйных (представлений) сінтоізму, кожны элемент прыроды (обладает) духоўную сутнасць — камі. Гэтая рэлігія, якая ўзнікла з (культа предков) і прыродных з’яў, (подтверждает необзодимость) жыцця ў гармоніі з (окружающим) светам. У сваю (очередь), будызм, што прыйшоў з Кітая праз Карэю ў VI стагоддзі, (особенно) ў форме дзэн, (оказал сильное влияние) на філасофію, эстэтыку, паэзію і баявыя мастацтвы.

(Период) ізаляцыі краіны (сакоку, XVII–XIX стст.) (благоприятствовал) паглыбленню ўласных культурных формаў. У гэты час (формирвались) і (совершенствовались) традыцыі, якія і сёння вызначаюць японскую ідэнтычнасць: архітэктура храмаў і чайных (домиков), тэатры но і кабукі, мастацтва ікебаны, чайнай цырымоніі і каліграфіі.

Японская літаратура мае глыбокія карані — ад (мифологичестких) хронік «Кодзікі» і «Ніхонгі» да (шедевров) класічнай прозы, такіх як «Повесць пра Гэндзі» (XI ст.), якую часта называюць першым псіхалагічным раманам (во всём мире). У паэзіі найбольш вядомыя формы — вака, танка і хайку, у якіх(отражается способность) японцаў (замечать мимолётную) прыгажосць і эмоцыі.

Візуальныя мастацтвы Японіі — уключаючы ямато-э, укіё-э, суми-э — (отличаются простатой) формы, (вниманием) да лініі і пустой (пространства). Скульптура (в преимущественном большинстве) звязаная з будысцкай тэматыкай і выконвалася з дрэва ці (бронзы). Мастацтва каліграфіі з’яўляецца не проста тэхнікай пісьма, а і (средством) духоўнай самарэалізацыі.

Кулінарная традыцыя Японіі, заснаваная на рысе, рыбе, (сое), сезонных (овощах) і (морепродуктах), таксама (обнаруживает) эстэтычную гармонію. (Блюда), такія як сушы, сашымі, тэмпура і місасіру, (отличаются) не толькі смакам, але і спосабам (подачи). (Отдельное) месца займае чайная (церемония), што (объединяет) эстэтыку, рытуал і філасофію дзэн.

У XX стагоддзі Японія актыўна развівала (современные) формы мастацтва. (Особенно выделяется) кінематограф, дзе імёны Акіры Курасавы, Такесі Кітана і іншых сталі сімваламі (мирвого) ўзроўню. У другой палове стагоддзя шырокую (известность приобрели) манга і анімэ — формы візуальнага наратыву, што (влияют) на масавую культуру ва ўсім свеце.

Такім чынам, культура Японіі — гэта жывая сістэма, што (совмещает) старажытныя (вероверания) і мастацкія традыцыі з сучаснымі тэндэнцыямі. Яна (восхищает) сваёй глыбінёй, эстэтычнай (целостностью) і ўменнем гарманічна (перерабатывать) іншыя культурныя ўплывы, (оставаясь) адначасова традыцыйнай і (инновационной).

Як Вы маецеся?

Практыкаванне. Абярыце тое выслоўе ў стылі японскай мудрасці, што пасуе больш за ўсё.

Я пачуваюся, як сад пасля дажджу: нічога вялікага не адбылося, але кожная кропля засталася ў памяці кожнага лістка.
Я — як ліст гарбаты, што плавае ў кубку: незаўважны, але прысутны, бо ён надае звычайнай вадкасці адметныя адценні смаку.
Я папросту крочу поруч са сваім ценем, не змагаючыся з ёю.
Я не прэтэндую на шчасце, я стараюся не здрадзіць сабе.
Як нітка, якая вось-вось парвецца — але яшчэ трымае, бо ўнутры ёсць прага да быцця карысным чалавекам.
Я чалавек, што забыўся, як спяшацца: назіраю, дыхаю, слухаю, ціха адчуваючы, што жыву.

Віктарына-паўтарэнне: https://learningapps.org/display?v=p3tpw891525

Японская міфалогія

Свет камі: сінтаізм і японская міфалогія як адзіная духоўная матрыца Японіі

Японская міфалогія — гэта не проста (собрание) казачных гісторый, а складаная, (многослойная) духоўная сістэма, што фарміравала японскую культуру (на протяжении столетий). Яе (невозможно) ўспрымаць (обособленно) ад сінтаізму — (первичной) рэлігіі Японіі, якая не мае (чётких догм), кананічных тэкстаў або (основателя). Сутнасць сінтаізму палягае не на тэалогіі, а на перажыванні (присутствия) (божественного) ў навакольным свеце праз рытуалы, абрады і павагу да (незримых) , але (действующих) сіл прыроды — камі.

Цэнтральны панятак як японскай міфалогіі, так і сінтаізму — камі — духі або (боги), чыя колькасць, паводле паданняў, (достигает) васьмі мільёнаў. Гэта могуць быць (природные явления), горы, дрэвы, продкі, легендарныя героі (или же) нават імператары. Сваёй сутнасцю камі не з’яўляюцца (всемогущими существами), як у манатэістычных традыцыях, яны хутчэй (олицетворяют) гармонію, (свойственную) прыродзе і (человеческому) жыццю. Святыні дзіндзя, вароты торыі, рытуалы (очищения) хараэ і (сезонные) святы мацуры складаюць структуру сінтаісцкай практыкі, у якой сакральнае і (будничное) зліваюцца (воедино).

Міфалагічнае (мышление) японцаў (обнаруживает) глыбокую сувязь паміж (созданием) свету і духоўнай этыкай. Адным з першых камі былі (небесные) істоты — Амацукамі, (в числе их) галоўнымі выступаюць Амэ-но Мінаканусі, Такамімусухі і Камімусухі. Але (фундаментальными) міфам з’яўляецца гісторыя Ідзанагі і Ідзанамі — (божественной) пары, што стварыла Японскія (острова) і (породила) новых багоў, у тым ліку саму Смерць. (Гибель) Ідзанамі (вовремя родов) бога агню раскрывае архетыпы (потери), (процветания), паяднання і (непреложности) цыклу жыцця.

Сярод (наиболее значимых) фігур японскага пантэона — багіня сонца Аматэрасу. Ейная (ссора) з братам Сусанаа, богам (штормов) і мора, завяршаецца (сокрытием) Аматэрасу ў (пещере), і ўвесь свет (оказывается) ў цемры. Гэты міф (отражает) не толькі (повествование) пра адраджэнне святла, але і духоўнае (преодоление) хаосу (посредством) супольныя намаганні іншых камі — асабліва багіні (развлечений) Амэ-но-Удзумэ, якая (вызывает) смех і тым самым (возвращает) гармонію. Ад гэтага (момента) Аматэрасу становіцца (покровительницей) Японіі, а імператар трактуецца як яе прамы (потомок), што і было (использовано) пазней у дзяржаўным сінтаізме эпохі Мэйдзі для легітымізацыі ўлады.

(Взаимодействие) сінтаізму з будызмам на працягу стагоддзяў прывяло да глыбокага (синкретизма), нерасчлененасці, дзе камі разглядаліся як (местные проявления) будысцкіх (божеств). Такая (течение), як Робу-сінта, (пробовала) знітаваць абедзве традыцыі. Але пасля 1868 года (произошло) сінбуцу бунры — (разделение) сінтаізму і будызму — і сінтаізм (преобразовался) у дзяржаўную ідэалогію. Хоць пасля Другой сусветнай вайны дзяржаўны сінтаізм быў афіцыйна (отменён), (храмовый) сінтаізм жыве і сёння як частка культурнай і духоўнай ідэнтычнасці японцаў.

Сёння японская міфалогія, што (запечатлена) ў такіх тэкстах, як Кодзікі і Ніхон сёкі, (продолжает) ўплываць на мастацтва, літаратуру, анімацыю, палітыку і нават міжнародны імідж Японіі. Яна (насыщена) далікатнымі паралелямі паміж святлом і цемрай, спакоем і (стихийными бедствиями), жыццём і смерцю. Праз (представления) пра камі і (мировоззрение) сінтаізму японцы фарміруюць асаблівае (отношение) да свету, дзе сакральнае (присуствует) ў кожнай кроплі дажджу, у гучанні (листвы), у спакоі гармоніі і ў святле ўсяго (божественного).

Практыкаванне. Паўтарыце лексіку з тэксту з дапамогаю інтэрактыўнага практыкавання